LÊ ĐÀN giới thiệu NGUYỄN VĂN TRÌNH

 NHÀ THƠ NGUYỄN VĂN TRÌNH

Như những vầng mây không trôi
Nhà thơ Lê Đàn
Hội VHNT Tỉnh Quảng Trị

Những vần thơ của thầy giáo - thi sĩ Nguyễn văn Trình thực sự như
những vầng mây không trôi, và mang đậm chất “Thầy” trong đó. Cái chất của
nhà mô phạm thể hiện rất rõ trong những câu chuyện thơ mà thầy viết về: Cha
mẹ , về bạn bè, về người học học trò thi rớt, về em bé nghèo bán bánh mì dạo
để kiếm sống qua ngày…. Đó là những vần thơ thấm đẫm đạo lý, chan chứa
tình người. Điều này đã được minh chứng rất rõ nét qua bốn tập thơ in riêng
đã xuất bản của thầy: “ Mây trắng bên trời” – NXB Thuận Hóa, Năm 2011; “
Nắng chiêm bao” NXB Hội Nhà Văn, Năm 2019; “ Bóng chiều rơi” NXB
Hội Nhà Văn, Năm 2022; và “ Thôi đành rong rêu”, NXB Thuận Hóa, Năm
2024. Bên cạnh đó, thầy còn có rất nhiều bài thơ in chung trong các tuyển tập
văn học địa phương, các tuyển tập văn học của Trường Đại học sư phạm Huế,
có gần hàng trăm bài thơ đăng trên các trang Web, các báo, tạp chí của địa
phương và trung ương.
Đặc biệt, những vần thơ viết về “bướm trắng hồn nhiên” (cách gọi
những người học trò đáng yêu của thầy) đã lấy được nước mắt của nhiều
người, trong đó có một độc giả già như tôi :
“…Đó là bài giảng cuối cùng cho em / Mà sáng nay thầy giảng / và bắt đầu
một cuộc chia tay…/ Vội vàng cái buổi chia tay / Không phải lần đầu sao
thầy rưng rức / Cả lớp nôn nao…một thoáng ngậm ngùi…/ Rồi tiếng cười
thay nước mắt” (Bài giảng giờ chia tay) Một người tuổi đã xế chiều như tôi
dễ gì khóc chỉ vì bài thơ cho tuổi học trò ?! Vậy mà tôi đã “ướt mi” khi đọc
bài thơ trên của thầy.
Có nhà thơ đã xúc động đến tuôn trào nước mắt khi nghĩ về thời thơ ấu
trong lúc đang ngồi một mình giữa canh khuya trọ học nơi thành phố hoa lệ :
“Đôi mắt ướt, tuổi vàng, khung trời hội cũ / Áo màu xanh không xanh mãi
trên đồi hoang…/ Đếm tóc bạc tuổi đời chưa đủ / Bụi đường dài gót mỏi đi
quanh” (Tuệ Sỹ). Còn Nhạc sỹ Quốc Bảo dù không ứa lệ nhưng cũng cay
cay một ấu thơ: “Còn gió mát giữ cho thu vàng / Còn bát ngát giữ cho xuân
tràn / Còn xa xôi giữ cho nhau hình bóng/ Còn vòng tóc rối giữ cho vai em
mềm / Còn giấy mới giữ cho câu thơ u huyền / Còn ta, ta giữ lại cho ấu thơ”
(Giữ lại cho ấu thơ)
Những vần thơ về tuổi học trò của thầy hay đến lạ: “ Nhớ mùa xanh, lá
vẫy môi chào / Ôi hồn nhiên, ngọt nắng chiêm bao” (Nắng chiêm bao).Thi
thoảng pha chút “yêu” hồn nhiên mà chất chứa: “Sao giấu nỗi, tình yêu nén
chặt / Trái tim anh thắp lửa phượng hè ơi” (Ngày tựu trường). Ai bảo thầy
giáo không đa mang cùng thi sĩ ?! Có đấy, nhưng thật kín đáo, thánh thiện :
“Mùa cúc tím và những chiều ngóng đợi / Em dịu dàng ngọn gió cứ đầy vơi”
(Chiều An Lạc).

Đôi lúc một mình giữa canh khuya thầy tự hỏi: “Em về mây tím hoa
mua / Đường côi mấy nẻo gió lùa hồn anh” (Em về bên ấy). Có khi cái ta đau
khổ xuất hiện: “Em về / Nỗi buồn chan đáy mắt / Khoảng trời nào màu trắng
phủ bông lau / Ta đau đớn nhặt cuội xâu thành chuỗi / Ảo tưởng rằng:chuỗi
ngọc của người thương” (Em về tinh khôi). Bây giờ “cái ta” đã chuyển sang
“cái tôi” vụt ra khỏi tâm thức tìm kiếm: “Tôi đi tìm em / Tìm trong ký ức/
Mênh mang, rộng dài nỗi nhớ / tôi chạm phải trái tim mình nức nở / Nghe
nhói đau / Trống vắng / Nỗi niềm…/ Em-Ảo ảnh,/ Còn tình tôi, rất thực”
( Em - Ảo ảnh).
Nhưng “đau đớn” đâu dễ gì ngự trị mãi trong tâm tưởng của cái “tôi”
vốn đáng ghét như người Pháp từng nói. Thầy đã biết tỉnh thức quay về thực
tại nhiệm mầu, để những khoảnh khắc thăng hoa toả sáng tuệ giác viết lên
những bài thơ có chữ “AI?” hay đến khó quên:
“Em về…/ Để mình ai, trống vắng, đợi chờ”(Em về tinh khôi )
“Em về chiều hoá mây bay/ Để ai ngơ ngẫn, nỗi này ai mang”(Vô đề 4)
“Ai về ngày tháng chông chênh/ Để ai ở lại thác ghềnh ai ơi”(Vô đề 5)
“Em,/ Chuyện mưa nắng cuộc đời vẫn thế / Buồn vui chớp nhoáng đời
người / Khi em vẫn là nỗi nhớ / Dày vò ai cái thuở xa thương/…Em về cho ai
chơi vơi…” (Em về cho ai chơi vơi)
Tác giả láy đi láy lại nhiều lần một chữ “Ai?”. “Ai”, có phải là cái tôi
đau khổ hôm qua không ?! Ai không phải là ngôi thứ nhất số ít trong tiếng
Anh, càng không phải là thất tình lục dục (hỉ, nộ, ái, ố, ai, cụ, lạc). Ai chơi vơi
?! Đâu phải là “tôi” chơi vơi. Đúng như một vị thiền sư đã dạy chúng tôi
trong một khoá tu thiền: “Khi thực tập thiền định được một thời gian thì Cái
tôi (Bản ngã) của quý vị sẽ biến mất trong thời gian mình tĩnh toạ, lúc đó tâm
mình ở trong trạng thái “Định”, cái cảm giác đau hoặc tê chân sẽ biến mất,
vì đâu còn cái tôi nữa để mà đau. Các thi sĩ cũng có được trạng thái này lúc
sáng tác. Nhưng khi xả thiền thì cái tôi quay trở lại, và cái cảm giác tê chân
hay phiền não cũng quay trở về y nguyên như cũ…”
“Ai” có thể là một câu hỏi, cũng có thể là một từ phủ định ai chứ không
phải là tôi. Cái tôi vừa mới nói với em rằng nắng mưa là chuyện của trời,
“buồn vui chớp nhoáng đời người”. Đành rằng biết như vậy nhưng khi xa em
làm sao không nhớ, làm sao không dày vò. Nhưng, như vị thiền sư giảng về
Thiền định, nhà thơ ở trong trạng thái “Định” nên đã biến mất cái tôi bị dày
vò, sự dày vò và phiền não tạm thời lùi ra, để trạng thái nhập định“THẤY” cái
dày vò, cái chơi vơi, cái đau khổ là của ai khác, chứ không phải của tôi. Thật
lạ, và cũng thật diệu kỳ cái khoảnh khắc đó. “Vâng chỉ có nơi đó, nơi đó ta
mới thật sự thống khổ triền miên, mới muộn phiền sảng khoái” (Huy Tưởng).
Dù phút giây biến mất “cái tôi” trong thời gian rất ngắn, nhưng cũng đủ cho
nhà thơ có được những vần thơ vượt thoát cái tầm thường nhân thế. Và những
câu thơ chơi vơi khiến ta mê mẩn chơi vơi cùng tác giả. Tôi đã tìm thấy trong
bài thơ chơi vơi của thầy đã sẵn có một giai điệu đẹp, bài hát “ Chơi vơi” hình
thành từ bài thơ có nhiều chữ “Ai” ấy.
Cái chơi vơi ấy thực ra là “của ta”, nhưng ta cứ cho là của ai đi cho nó
nhẹ người. Thầy giáo - nhà thơ Nguyễn Văn Trình đã hoá giải được nỗi u sầu

nhân thế khi lẩy ra một chữ “AI” trong ngôn ngữ Việt thay cho cái tôi hay là
cái ta hoặc nói một cách triết học hơn là cái “ bản lai diện mục”.
Tôi đã phổ nhạc liền mạch 5 bài thơ trong các tập thơ của thầy. Đó là
cái duyên giữa thơ và nhạc, cái duyên giữa tôi và thầy giáo – thi sĩ Nguyễn
Văn Trình. Thơ đồng hành dòng chảy của ý và tưởng, trong dòng sông tâm
thức vốn không ngưng nghỉ. Thơ sẵn có trong tàng thức mỗi người, nhưng
vấn đề là người ta có chịu khó lấy thơ ra hay không ?! Khi thầy giáo làm thơ,
những bài thơ đầy chất “Nhân văn”, những bài thơ đẹp được “lấy ra” ấy sẽ
góp vào vườn hoa đầy hương sắc tô điểm cho cuộc đời đáng yêu này !
Vâng, có thể khẳng định rằng: Những vần thơ trong các tập thơ đã xuất
bản của thầy giáo - thi sĩ Nguyễn Văn Trình tôi gọi là: Như những vầng mây
không trôi, bởi những vần thơ ấy luôn day dứt và ám ảnh, để lại trong tôi
những ấn tượng sâu sắc khó phai sau mỗi lần đọc. Và tôi tin những nõn mây
trắng làm dịu mát lòng người kia sẽ không trôi, sẽ còn mãi cùng với trời xanh,
mây trắng !
Viết tại Đông Hà, tỉnh Quảng Trị
Lê Đàn

---------------------------------------
Tác giả: Nhà thơ Lê Đàn
Đ/c: 60 - Phường Đông Hà, Tỉnh Quảng Trị.
Số ĐT liên hệ: 0837 297 482
email: ledan30353@gmail.com