NGUYỄN ĐÌNH NHỮ dịch

陳 聖 宗

TRẦN THÁNH TÔNG

(1240 - 1290)

Trần Thánh Tông ( chữ Hán : 陳 聖 宗 12 tháng 10 năm 1240 - 3 tháng 7 năm 1290), tên húy Trần Hoảng (陳 晃) là vị  Hoàng đế  thứ hai của  nhà Trần  nước  Đại Việt , trị vì từ ngày 30 tháng 3 năm 1258 đến ngày 8 tháng 11 năm 1278. Sau đó ông làm  Thái thượng hoàng  từ cuối năm 1278 cho đến khi qua đời năm 1290. Ông thường được sử sách mô tả là một Hoàng đế tài giỏi, giữ vững được cơ nghiệp của  triều đại  và nền độc lập của quốc gia.

Tác phẩm:

Tác phẩm thơ, văn của Trần Thánh Tông bao gồm:

Di hậu lục (Chép để lại cho đời sau).

Cơ cầu lục (Chép việc nối dõi nghiệp nhà).

Thiền tông liễu ngộ (Bài ca giác ngộ  Thiền tông ).

Phóng ngưu (Thả trâu).

Chỉ giá minh (Bài minh về sự cung kính).

Trần Thánh Tông thi tập (Tập thơ Trần Thánh Tông).

挽 陳 仲 徵 [微 ]

痛 哭 江 南 老 鉅 卿

東 風 搵 淚 為 傷 情

無 端 天 上 編 年 月

不 管 人 間 有 死 生

萬 疊 白 雲 遮 故 宅

一 堆 黃 壤 覆 香 名

回 天 力 量 隋 流 水

流 水 難 頭 共 不 平

陳 聖 宗

VÃN TRẦN TRỌNG TRƯNG

Thống khốc Giang Nam lão cự khanh,

Đông phong uấn lệ vị thương tình.

Vô đoan thiên thượng biên niên nguyệt,

Bất quản nhân gian hữu tử sinh.

Vạn điệp bạch vân già cố trạch,

Nhất đôi hoàng nhưỡng phúc hương danh.

Hồi thiên lực lượng tùy lưu thủy,

Lưu thủy nan đầu cộng bất bình.

Trần Thánh Tông

Dịch nghĩa:

VIẾNG TRẦN TRỌNG TRƯNG

Đau đớn khóc lão bề tôi cừ khôi của đất Giang Nam

Gió đông cũng rỏ lệ giận vì thương xót cho ông.

Vô cớ gì mà sổ trời lại ghi năm tháng của ông,

Chẳng kể gì đến trần gian ai nên sống ai nên chết.

Mây trắng muôn tầng che ngôi nhà cũ,

Đất vàng một nấm vùi danh thơm.

Sức xoay trời đã phó cho dòng nước chảy,

Dòng nước đầu ghềnh cũng chung nỗi bất bình.

Dịch thơ:

VIẾNG TRẦN TRỌNG TRƯNG

1.

Khóc người tài ở đất Giang Nam

Gió cũng thương tình lệ chứa chan

Vô cớ trời ghi năm với tháng

Kể chi người tính mất hay còn

Muôn trùng mây trắng che nhà cũ

Một nấm đất vàng lấp tiếng vang

Sức mạnh trời xoay dòng nước chảy

Bất bình ghềnh nước cũng ca than.

N.Đ.N.

2.

Khóc người ở đất Giang Nam

Gió đông rỏ lệ chứa chan tình này

Trời sao ghi lại tháng ngày

Trần gian ai mất ai nay vẫn còn

Trắng mây che mái tranh mòn

Đất vàng một nắm có còn thơm danh

Trời xoay con nước chảy nhanh

Bất bình đầu suối cũng thành tiếng than!

N.Đ.N.

夏 景

窈 窕 華 堂 晝 景 長

荷 花 吹 起 北 窗 涼

園 林 雨 過 剝 成 幄

三 兩 禪 聲 鬧 夕 陽

陳 聖 宗

HẠ CẢNH

Yểu điệu hoa đường trú cảnh trường,

Hà hoa xuy khởi Bắc song lương.

Viên lâm vũ quá lục thành ác,

Tam lưỡng thiên thanh náo tịch dương.

Trần Thánh Tông

Dịch nghĩa:

CẢNH MÙA HÈ

Hoa hải đường yểu điệu 14 cảnh ngày hè thật dài

Hoa sen đưa hương ngát đến cửa sổ phía Bắc.

Vườn rừng sau mưa trở thành tấm màn biếc,

Vài ba tiếng ve khua rộn bóng chiều.

Dịch thơ:

CẢNH MÙA HÈ

1.

Hải đường yểu điệu, cảnh hè trường

Cửa Bắc sen đưa ngan ngát hương

Sau trận mưa rừng vườn thẫm biếc

Ve kêu khua rộn bóng chiều vương.

N.Đ.N.

2.

Hải đường nở, cảnh hè dài

Hương sen ngan ngát thoảng ngoài song thưa

Vườn rừng thẫm biếc sau mưa

Tiếng ve thánh thót rộn khua bóng chiều.

N.Đ.N.