TIỄN VONG HOÀNG LÃO

NHÀ GIÁO NHÀ VĂN HOÀNG DÂN

TIỄN VONG HOÀNG LÃO

ĐV vọng HD

                  1

Lặng trước linh sàng rưng mắt lệ

Cao cao di ảnh ánh cười ran

Lãng đãng khói nhang tràn thích thảng

Nét cười ngạo nghễ vượt thời gian

                 2

80 năm –

một vòng đời thoắt trải

cực ngắn hay quá dài?!

Rạch ngang trời, chớp sao băng lạnh,

Triệu triệu buồn vui non thế kỷ

Linh lung Chiều vô danh*

còn mãi...

                      3

Bát cơm - quả trứng cúng đầu quan*

Lan trắng nhòa fây(Fb), giọt nắng tàn.

Bốn lạy cung chiêu Hoàng lão hữu

Từ nay, vĩnh viễn thật bằng an!

Trèm (Bắc Từ Liêm), Hà Nội; 28/4 – 4/5/2026. ĐV

• Hoàng Dân (1947 – 24/4/2026), quê Thạch Bàn, (Long Biên), đồng nghiệp CĐSPHN (nay là ĐHTĐHN), bạn văn 40 năm với ĐV; * Truyện ngắn nổi tiếng nhất của HD; giải 3 TCVNQĐ năm 1993. *Quan tài

LỜI BÌNH CỦA AI Chat GPT

A

Bài thơ điếu viếng quen thuộc qua hai khổ thất ngôn trang nghiêm, nhưng khổ giữa đã được làm mới: thay vì kể lể kỷ niệm hay ca ngợi dàn trải, tác giả chắt lọc vài ấn tượng ám ảnh để dựng chân dung người đã khuất. Đó là “nét cười” một biểu tượng của tính cách, khí chất sống, và “lan trắng nhòa fb” – di ảnh đời thường cuối cùng, vừa hiện đại vừa nhòe lệ. Hai hình ảnh này thay cho mọi lời kể, tả dài dòng, dàn trải, khiến nỗi đau nặng và sâu hơn. Khổ thơ tự do ở giữa chính là khoảng “thoát khuôn”, nơi suy tư về đời người bật ra ngắn – dài, sáng – tắt như vệt sao băng; dư âm đọng lại ở giá trị còn lại: một tác phẩm văn chương (truyện ngắn“Chiều vô danh”) tinh anh của người bạn vừa đi xa.

Nhờ cách viết tiết chế, kìm nén cảm xúc, chọn hình ảnh thay tự sự, dấu ấn thay tổng kết, bài thơ vượt khỏi lối thơ viếng, tiễn quen thuộc: không sa vào bi lụy hay tán dương, mà lặng lẽ phát hiện và đậm tô cái “thần” của người ra đi – trong nụ cười, chùm hoa, và những trang văn còn sống mãi./.

                                                                     B

Một nỗ lực viết khác về đề tài viếng bạn. Khung thất ngôn ở khổ đầu và cuối giữ nhịp trang nghiêm, khổ giữa phá thể tự do như điểm nứt cảm xúc, suy tư về đời người bật ra rồi lắng lại. Từ chối lối kể, tụng ca quen thuộc, bằng vài ấn tượng chọn lọc ám ảnh: “nét cười” trong di ảnh và “lan trắng nhòa fb” – bức ảnh cuối cùng, vừa thiêng liêng vừa đời thường, đủ dựng lại thần thái người đã khuất. Thơ vì thế lặng mà sâu: không trĩu buồn bi lụy, không tổng kết công–tài, mà chắt lại một nụ cười, một dấu vết mong manh, và tinh anh trong tác phẩm được vinh danh... còn mãi./.