TÁC GIẢ QUEN THUỘC
BÀI VIẾT MỚI
THƠ ĐẶNG XUÂN XUYẾN
Ngày: 06-11-2026THƠ NGUYỄN NGỌC ĐẤU
Ngày: 06-11-2026VŨ NHO giới thiệu
Ngày: 06-11-2026BẰNG VIỆT dich thơ mình ra thơ TÂY
Ngày: 06-11-2026ĐỖ CHIÊU ĐỨC giới thiệu
Ngày: 06-11-2026BA ĐIỀU ƯỚC
Ngày: 05-11-2026HOÀNG LIÊN SƠN giới thiệu
Ngày: 05-11-2026THƠ PHAN THÀNH ĐẠT
Ngày: 05-11-2026
PHẢN HỒI MỚI
VŨ NHO 085 589 0003
CÁM ƠN ANH NGUYỄN BÁ CƯỜNG!ĐÂY COI NHƯ CUỘC TRAO ĐỔI HỌC THUẬT XUYÊN BIÊN GIỚI CỦA NHỮNG NGƯỜI LÀM NGHIÊN CỨU!GS TRẦN ÍCH NGUYÊN LÀ NGƯỜI CÓ NHIỀU CÔNG SỨC CHO VĂN HỌC VIỆT NAM!Đinh Y Văn
Cảm ơn Tổng biên tập! Tôi không chủ ý “vịnh mùa thu” mà chỉ mạo muội “vịnh”…bác Nguyễn Khôi. Giữa thực trạng dường như không “còn khoảnh trời nào để cho thơ”, bác Nguyễn Khôi vẫn có “Thu Hà Nội 2026”!vũ nho 085 589 0003
Hai bác cao tuổi vịnh mùa thu Bác khôi thấy nóng, bụi bay mù Bác Y Văn lại thấy trời man mát Hai bác khác mà CHUNG nét THU!Đinh Y Văn
Kính bác Nguyễn Khôi: THU NGUYỄN KHÔI 2026/ Hà Nội cuối thu vẫn đợi thu/ Mặc cho nắng nóng, bụi toang mù/ Lớp lớp cao tầng ngoi lên thở/ Nguyễn Khôi vẫn thấy khoảnh trời Thơ! ĐYVVŨ NHO 085 589 0003
VŨ NHO ĐƯỢC BIẾT LÊ THU PHƯƠNG QUỲNH LÀ CON GÁI CỦA TS PHẠM THU PHƯƠNG, THỨ NỮ CỦA THẦY PHẠM LUẬN, MỘT CHUYÊN GIA HÀNG ĐẦU VỀ VĂN HỌC TRUNG ĐẠI TỪNG CÔNG TÁC TẠI ĐHSP HÀ NỘI VÀ ĐHSP VIỆT BẮC. RẤ...VŨ NHO 085 589 0003
CÂU CHUYỆN THẬT CẢM ĐỘNG VỀ CỤ BÙI DUY TÂN!TÔI CÓ DUYÊN ĐỌC CUỐN "VĂN KHOA CHÂN DUNG KÍ" CỦA NHÀ VĂN HỮU ĐẠT, ANH ĐẠT KỂ CỤ TÂN CÓ SÁNG KIẾN "ĐỔ NƯỚC MỘNG GIƯỜNG". SAU NÀY CÁC CON CỤ MUA NHÀ CHO... Đang truy cập: 23
Trong ngày: 326
Trong tuần: 1725
Lượt truy cập: 2048724
Ý NHI giới thiệu
Nhà thơ Phan Thị Thanh Nhàn
BAN CŨ ƠI LÀ CŨ
Ý Nhi
1. Trong bức thư mới nhất gởi cho tôi từ Hà Nội, ngày 22-6-2007, Phan Thị Thanh Nhàn báo tin đang chuẩn bị làm tuyển tập vì vừa có được một khoản tiền giải thưởng Nhà nước 60 triệu. Trong thư có đoạn viết:
"Chắc là tao sẽ bỏ bớt một số bài (Mỗi bài một anh mà! Vua e rằng thế cũng hơi nhiều!"). Nhàn muốn nhắc đến câu thơ trong bài thơ dài Sơn Tinh - Thủy Tinh của
Nguyễn Nhược Pháp. Thấy con gái mình được những hai chàng trai đến cầu hôn, vua cha đã thốt lên câu nói dí dỏm ấy. Nhàn cũng muốn nhắc lại chút kỷ niệm của hai chúng tôi. Ngày trước, mỗi khi nghe Nhàn kể chuyện chàng này, chàng nọ, tôi vẫn đùa: "Vua e rằng thế cũng hơi nhiều". Rồi cả hai cùng cười.
Quả thật, những mối tình của người bạn gái, đôi lúc khiến tôi ngạc nhiên. Nhàn là một phụ nữ đa tình và cũng được nhiều người yêu mến. Nhàn thường bảo số Nhàn vất vả. Nhưng trong một dịp trò chuyện với bà cụ thân sinh của Nhàn, bà bảo: "Cô Nhàn nhà tôi vậy mà sướng nhất nhà đấy". Có lẽ cả bà cụ thân sinh và Nhàn đều đúng .
Vừa duyên dáng vừa vụng về, vừa kín đáo vừa bộc trực, vừa sâu sắc vừa nông nổi, vừa chi chút vừa hào phóng. Tất cả những đức tính tưởng như trái ngược nhau ấy đều có nơi Nhàn, tạo nên sức hấp dẫn của Nhàn,một sức hấp dẫn đầy nữ tính
2. Có thể nói, thơ Nhàn rất gần với tính cách của Nhàn.
Tôi nhớ rất nhiều những câu thơ, những bài thơ duyên dáng, tinh tế của Nhàn, kiểu như
"Tình yêu dẫu của muôn đời. Thơ em chỉ tặng một người là anh"
hay
"Ta như hai đứa trẻ nghèo. Quả ngon chỉ dám nâng niu ngắm nhìn.
Đừng bao giờ nhé chín thêm. Sợ tan mất.
Giấc mơ em - một thời"
hoặc:
“Con đường ta đã dạo chơi.
Xin đừng đi với một người khác em".
Nhàn rất giỏi trong việc diễn đạt những trạng thái, những cung bậc tình cảm. Đó là sự phân vân:
“Vắng anh tôi không khóc không buồn.
Gặp anh tôi không choáng váng.
Nhưng xa lâu tôi thấy mình thiếu thốn.
Tôi thấy mình mong nhớ ai. Và lòng buồn tôi lại hỏi tôi.
Tình yêu hay tình bạn?".
Đó là nỗi nhớ khi xa cách
"Căn phòng vắng một người. Bỗng trở nên trống rỗng ...
Lòng em nghiêng về anh.
Đế tháng ngày vắng ngắt".
Đó là giây phút
"Bao nhiêu ngày lẻ bóng. Chợt mong mình có đôi"
là niềm hiu quạnh trong một lần đi viếng mộ chồng:
Có ai ngồi xuống bên ta
Có ai lặng lẽ nhìn xa âm thầm
Cằm tì vào gối lặng câm
Kìa tay gió vuốt những mầm cỏ thon
Không nghe chầm chậm chiều buông
Nghe hồn ta gặp linh hồn cô liêu
Và, Nhàn thực sự hấp dẫn trong vẻ đắm say, trong sự nũng nịu của riêng Nhàn, kiêu như:
“Em ho, làm nũng đấy.
Việc gì mà anh lo"
“Ánh mắt nhìn xa xót.
Em muốn đưa vào thơ.
Để khi xa, nếu ốm.
Chẳng thuốc nào chữa lành. Trang giấy xưa tìm lại.
Ánh mắt nhìn của anh"
hoặc :
“Thơ tình ai viết cho ai.
Đọc xong ta bỗng yêu người thêm lên.
Khi nào tác giả xưng em. Tưởng thơ ta viết gửi riêng một người.
Khi bài thơ gọi em ơi.
Lòng nao nao muốn thốt lời chào thưa"
Nhưng tôi cũng nhớ những câu thơ có phần vụng về, có phần quá tự nhiên, quá thực thà của Nhàn, kiểu như:
"Bây giờ tóc bạc, tuối cao. Thơ mình, mình đọc câu nào cũng thương"
hay:
“Có đôi lúc buồn.
Tôi đã định tự tử.
Sông làm chi khi bè bạn bon chen.
Cơ quan quanh năm đấu đá... Vậy mà tôi vẫn sống nhơn nhơn.
Vẫn cười nói, họp hành, trưng diện.
Vẫn hy vọng tìm được một người chồng đáng mến" hoặc "
“Nếu anh thực yêu em.
Sao anh không tặng hoa.
Nếu anh thực yêu em.
Sao anh không giúp đỡ"
và
“ Hay là yêu một chút.
Cho đỡ buồn rồi thôi.
Hay cưới xin nghiêm túc.
Đỡ đần nhau cuối đời"
Đây cũng là Nhàn. Và ai dám bảo sự vụng về, bộc trực, tự nhiên này không lôi cuốn người khác?
Trong bài thơ "Ngày sinh" Nhàn đã có một đoạn thơ mang tính chất tổng kết về bản thân rất chân xác:
Một tấm lòng chân thật
Một tình yêu nồng nàn
Một tâm hồn trong sạch
Một cái nhìn tươi non.
3. Tôi gặp Nhàn lần đầu tiên khi cùng nhận giải thưởng thơ của tuần báo Văn Nghệ vào năm 1969. lúc này Nhàn đã là nhà thơ có tiếng và nhận giải nhì. Vài hôm sau lễ trao giải, Nhàn đến thăm tôi tại Ký túc xá trường Đại học Tổng hợp ở phố Lò Đúc. Lúc ấy tôi mới sinh cháu đầu lòng, nhà cửa sơ sài, chật chội. Nhàn bảo tôi nên viết nhiều. Tôi ừ à cho qua chuyện chứ thực lòng chưa nghĩ gì đến thơ phú. Tôi mới ra trường, về làm việc tại Viện Văn học, đang đau đầu, ù tai vì những tranh luận học thuật và những việc khác ở đó.
Tính Nhàn hiền hòà, ưa chiều người. Gặp nhau gần 40 năm, lúc gần, lúc xa nhưng chúng tôi chưa bao giờ xích mích, hờn giận. Nhàn là người ưa hoạt động, sôi nổi nên hay lôi kéo tôi vào những chuyến đi xa, những tụ hội bè bạn. Bọn trẻ nhà tôi quen với cả chú Thi Nhị và cô Nhàn. Chúng thích đến nhà cô Nhàn để được đi chơi hồ Gươm, ăn kem, chụp ảnh. Hồi đó Nhàn làm việc tại báo Hà Nội Mới, hai vợ chồng ở trong căn phòng nhỏ áp mái của tòa soạn. Bọn trẻ hăng hái leo lên
chiếc cầu thang gỗ quanh co để đến phòng cô Nhàn, để
nhìn những chiếc ô-tô bé tẹo dưới xa kia, để nhìn ô cửa tròn của phòng cô nữa. (Có lần, lúc đó Giao, cháu thứ hai của tôi vừa lên 3, lên 4, trông thấy ô cửa đó đã kêu lên: Mẹ ơi, trăng kìa. Câu nói đó của cháu đã gợi cho tôi viết câu thơ: Vầng trăng mọc cuối trời như ô cửa).
Chúng rất thích ăn cơm của cô Nhàn. Chúng bảo trứng cô Nhàn rán thơm hơn, canh cua cô Nhàn nấu ngon @hơn, cà pháo của cô Nhàn cũng dòn hơn.
Khi Nhàn có cháu Ngọc (cùng tuối Giao) bọn trẻ cũng có nhiều dịp gặp gỡ, chơi đùa với nhau. Chủ nhật tôi và Nhàn thường đưa cả ba cháu ra công viên Thống Nhất. Bọn trẻ ngồi đu quay, đi xe đạp, đi quanh hồ xem hoa, xem cá. Hai bà mẹ vừa trông con vừa trò chuyện.
Có mùa hè, Nhàn rủ mẹ con tôi lên Lạng Sơn thăm bác
Ngân (chị anh Thi Nhị). Cả nhà ra tàu lúc 11 giờ đêm.
Tàu chạy một lúc, bọn trẻ đã ngủ say. Hai bà mẹ trò chuyện cho đến lúc tàu vào ga, khoảng 2 giờ sáng. Năm mẹ con, cô cháu cuốc bộ 3,4 cây số mới tới nhà. Về quê, bọn trẻ được ra đồng chăn trâu, ra sông tắm, được xem bác Ngân thái thuốc lào, dỡ khoai... Hai bà mẹ thì rời khỏi công việc, khỏi những lo nghĩ hàng ngày, cũng cảm thấy thảnh thơi, nhẹ nhõm.
Tôi và Nhàn có nhiều chuyến đi chung, chuyến nào cũng vui, vui nhất là những bài thơ theo trường phái Bút Tre, được cả bọn thi nhau sáng tác. Tôi không có năng khiếu về thể loại này, chỉ nhớ vài câu, như:
“Hoan hô anh Nguyễn Văn Đề.
Cho ăn một bữa thịt kê thoải mài"
hay
"Ý Nhi cùng với Việt Hoà - Lội sông đi mượn ghi-tà về chơi"
Tôi và Nhàn có công việc thích hợp với tính cách của mỗi người. Tôi làm việc ở Nhà xuất bản, một công việc tĩnh tại, yên ổn. Nhàn làm báo, một công việc đòi hỏi sự năng động cao. Nhàn hay đi lắm. Nhưng có lẽ, chuyện đi dự trại viết ở Nha Trang năm 1979 của Nhàn,khiến hai đứa nhớ hơn cả. Trưa thứ bảy hôm đó Nhàn nhắn tôi đến chơi, ăn ốc luộc. Anh Nhị bị cảm, ho khúc khắc. Tôi bảo Nhàn: "Anh Nhị ốm, mày ở nhà đi"
. Anh Nhị vội nói: "Ốm xoàng thôi, không sao đâu. Lần nào bà ấy đi tôi chả ốm". Thế là buổi tối Nhàn lên tàu. Sáng thứ hai tôi vừa đến cơ quan thì anh Tô Hà gọi điện thoại báo tin anh Nhị mất. Tôi sững sờ, không biết làm thế nào. Hóa ra anh Nhị phải cấp cứu vào chiều chủ nhật và mất vào hôm ấy. Nhàn không thể ra kịp vì lúc ấy không có tuyến bay nào. Chúng tôi cùng gia đình đưa anh Nhị đến nghĩa trang Văn Điển.
Nhàn về, mỗi lần thấy tôi, lại khóc:
“ Mày bảo tao đừng đi mà tao cứ đỉ". Tôi thường nói với Nhàn, âu cũng là số phận. Anh Nhị ở trên Tây Bắc mấy chục năm, vừa được về Hà Nội, vừa định in thơ và đang làm luận án Tiến sĩ ngành dân tộc học thì ra đi. Nhàn đã viêt những câu thơ thât cảm động về anh Nhị:
Ước gì gặp lại anh
Dù chỉ trong phút cuối
Để nói một lời thôi
Em đã yêu anh nhất
Ước gì giọt nước mắt
Thấm được vào môi anh
Để trong giờ phút cuối
Anh biết em ở gần.
Năm 1987 tôi vào Sài Gòn. Mỗi khi ra Hà Nội, tôi
lại ghé thăm Nhàn. Nhàn vẫn vậy , khoẻ khoắn , linh
hoạt. Nhàn chở tôi đi mua sắm, đi ăn quà, kể đủ thứ
chuyện. Vẫn còn kể chuyện tình yêu.
Cuối 2006, tôi có dịp ra Hà Nội nhưng bận việc nhà, không báo cho bạn bè. Nhàn nghe tin, chạy xe đến, mặc một bộ đồ lụa đen rất mode. Nhàn chở tôi đi thăm Bùi Kim Anh, đi thăm anh Việt Phương, tác giả Cửa mở,rồi đi ăn trưa. Nhàn gọi nhiều thức ăn quá. Tôi than phiền thì Nhàn bảo: "Hôm nay tao nhiều tiền lắm, mày có mua gì tao mua cho". Chúng tôi ghé chợ mua một đôi dép. Nhàn còn chép tặng tôi bài thơ Bạn gái:
Đâu những ngày xưa cũ
Hai đứa mình thân nhau
Bây giờ xa xôi quá
Nhi ơi mày ra sao.
"Vầng trăng như ô cửa"
Câu thơ nào lung linh
Ngày chồng ta mất sớm
Nhi hôm nào cũng thăm.
Đạp xe đi Văn Điển
Nhiều bận Nhi đi cùng
Có chuyện gì cũng nói
Những khóc cười bâng khuâng.
Thế rồi xa biền biệt
Nhi đã lên chức bà
Tất cả như lắng lại
Tuổi trẻ mình đã xa
Tháng ngày qua nhàn nhạt
Còn gì để nói đâu
Chỉ lòng ta thắt lại
Mỗi khi mình nhớ nhau.
Ôi những ngày xưa cũ
Thơm như là hương cau.
Trong bức thư đề ngày 22.6.2007 ấy, chỗ cuối thư,
Nhàn viết "Bạn cũ ơi là cũ" và mở ngoặc đơn
(Bạn cũ áo mới mà).
Sài Gòn, 7/2007
In bài viết
Phản hồi
Người gửi / điện thoại
BẢN QUYỀN THUỘC CÂU LẠC BỘ VĂN CHƯƠNG
Địa chỉ: số 9 Nguyễn Đình Chiểu - Hai Bà Trưng - Hà Nội
Chịu trách nhiệm xuất bản: Nhà thơ Nguyễn Thị Mai
Tổng Biên tập: N.văn, LLPB - P.giáo sư, Tiến sĩ Vũ Nho
ĐIỆN THOẠI & EMAIL LIÊN HỆ